Sağlık kuruluşu dışında meydana gelen ani kalp durmalarına bağlı ölüm ve sakatlık riskini azaltmak amacıyla taşınabilir otomatik şok cihazı (OED) kullanımını yaygınlaştırmaya yönelik yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Buna göre, cihazlar 2026–2028 yılları arasında kademeli olarak toplu yaşam alanlarına yerleştirilecek ve herkesin görebileceği, kilitli olmayan dolaplarda kullanıma hazır halde bulundurulacak.
Yeni yönetmelik, acil sağlık ekipleri olay yerine ulaşana kadar erken müdahalenin sağlanmasını ve bu sayede hayati risklerin azaltılmasını hedefliyor. Bu kapsamda OED cihazlarının kullanımının yaygınlaştırılması, konumlandırılması, kayıt-takip sistemi ile bakım, onarım süreçleri ve cihazların asgari standartları belirlendi. Cihazların kamu kurum ve kuruluşları, özel işletmeler, toplu taşıma araçları ve çeşitli kamusal alanlarda bulunması zorunlu hale getirildi.
KALP RITMINI ANALIZ EDEREK ŞOK UYGULAYACAK
Asgari standartlara göre OED, göğse yapıştırılan pedler aracılığıyla kalp ritmini analiz edebilecek, ölümcül ritim bozukluklarını tespit edebilecek ve gerektiğinde kalbe elektrik akımı uygulanmasını sağlayacak. Ürün takip sistemine tıbbi cihaz olarak kayıtlı olması zorunlu olan cihazların; çalışabilirlik durumu, test sonuçları, batarya seviyesi, hareket ve konum bilgileri ile EKG verilerini “OED-Net” sistemine aktarabilme özelliklerine sahip olması gerekecek.
Ancak Milli Savunma Bakanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve benzeri güvenlik birimlerinin bünyesindeki cihazlarda konum bilgisi aktarım zorunluluğu bulunmayacak.
CIHAZLAR KOLAY ULAŞıLABILIR ALANLARA YERLEŞTIRILECEK
Cihazların konumlandırılması uluslararası rehberlere uygun şekilde yapılacak. OED’ler herkesin kısa sürede ulaşabileceği, görünür noktalara yerleştirilecek; koruyucu dolaplar kolay açılabilir, standart ve fark edilir renkte olacak. Dolapların üzerinde cihazın kullanım talimatları hem görsel hem de yazılı şekilde bulunacak.
Zorunluluk üç aşamada hayata geçirilecek. İlk aşamada, 2026 sonuna kadar havalimanları, uçaklar, büyük spor tesisleri, geniş spor salonları, kent meydanları, büyük alışveriş merkezleri, şehirlerarası terminaller ve 500’den fazla çalışanı bulunan iş yerleri OED bulundurmakla yükümlü olacak. İkinci aşamada, 2027 itibarıyla konaklama tesisleri, öğrenci yurtları, 200’den fazla çalışanı olan iş yerleri, büyük ibadethaneler ve spor merkezleri kapsama dahil edilecek. Son aşamada ise 2028 yılı sonunda benzin istasyonları ve büyük iş yeri kampüsleri de zorunluluk kapsamına alınacak.
Elif SAĞLAM
