İkinci Dünya Savaşı’nın ardından Avrupa’da yaşanan en büyük katliamlardan biri olarak kabul edilen Srebrenitsa Soykırımı, aradan geçen yıllara rağmen hafızalardaki yerini koruyor.
Temmuz 1995’te Birleşmiş Milletler tarafından “güvenli bölge” ilan edilen Srebrenitsa, Bosnalı Sırp güçlerinin kontrolüne geçti. Kentte günler içinde 8 binden fazla Boşnak erkek ve çocuk sistematik şekilde öldürüldü. Binlerce kişi ise bölgeden kaçarak hayatta kalmayı başardı.
Katliamın ardından bölgede yapılan çalışmalar kapsamında çok sayıda toplu mezar ortaya çıkarılırken, kimlikleri belirlenen kurbanlar her yıl 11 Temmuz’da Srebrenitsa-Potoçari Anıt Mezarlığı’nda düzenlenen törenlerle defnediliyor.
Uluslararası Adalet Divanı ve Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi, Srebrenitsa’da yaşananları “soykırım” olarak nitelendirdi. Katliamın sorumluları arasında bulunan çok sayıda kişi, uluslararası mahkemelerde yargılanarak çeşitli cezalara çarptırıldı.
Her yıl dünyanın farklı ülkelerinden gelen devlet temsilcileri, sivil toplum kuruluşları ve binlerce kişi, anma törenlerine katılmak için Bosna-Hersek’e geliyor. Düzenlenen yürüyüşler, dualar ve resmi programlarla hayatını kaybedenler anılırken, savaş suçları, ayrımcılık ve nefret söylemine karşı farkındalık mesajları veriliyor.
Srebrenitsa Soykırımı, yalnızca Bosna-Hersek tarihi için değil, insanlık tarihinin de en acı olaylarından biri olarak anılmaya devam edecek.
Arife SALMAN
