Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Müdürü Prof. Dr. Nurcan Meral Özel, Deprem Erken Uyarı Sistemi’nde gelinen son aşamayı anlatarak sistemin hızının ve doğruluğunun artırıldığını açıkladı. Özel, yapılan iyileştirmeler sayesinde yanlış alarmın olmadığı hızlı ve doğru bilgi üretmeyi hedeflediklerini belirtti.
Kandilli Rasathanesi’nde akademisyenlerle birlikte düzenlediği basın toplantısında konuşan Özel, erken uyarı çalışmalarının 1998’de başladığını hatırlatarak 2001’de Marmara Bölgesi’ne 10 istasyonlu Erken Uyarı Sistemi ve 110 istasyonlu Hızlı Hasar Tespiti Sistemi kurulduğunu aktardı. Valilik tarafından 2012’de yapılan yenilemenin ardından, bugün istasyonların veri iletim altyapısının da modernize edildiğini söyledi. Deprem başladığında faya en yakın istasyonlardan gelen sismik dalgaların artık çok daha hızlı işlendiğini vurguladı.
Özel, yeni yazılımlar ve hızlanan iletişim sistemleriyle birlikte güven aralıklarını ve tolerans sınırlarını test ettiklerini ifade ederek, amaçlarının sistemi yalnızca uyarı vermekle sınırlı bırakmak değil, kritik kurumların kendi eşik değerlerine göre çalışabilecek şekilde kalibre etmek olduğunu dile getirdi.
2 Ekim’de Marmaraereğlisi açıklarında meydana gelen 5 büyüklüğündeki depremin uyarısının 8.4 saniye önce geldiğini hatırlatan Özel, bunun acil durum süreçlerinin devreye girmesi, otomatik vanaların kapanması, Marmaray ve Avrasya Tüneli gibi kritik ulaşım hatlarının durdurulması için önemli bir avantaj sağladığını söyledi.
KRDAE’nin ayrıca İOS tabanlı ‘Kandilli Uyarı’ isimli bir mobil uygulamayı test ettiğini belirten Özel, şu anda 2 bin 500 kullanıcıdan geri bildirim aldıklarını, sistemin bugüne kadar yanlış alarm üretmediğini ifade etti. Marmara Denizi’nden gerçek zamanlı veri alınmasını sağlayacak yeni altyapının uyarı süresini daha da kısaltacağını söyleye Özel, sismik ağın modernizasyonuyla Erken Uyarı Sistemi’ni ülke genelinde daha işlevsel hale getirmeyi hedeflediklerini aktardı.
Elif SAĞLAM
