ABD’li teknoloji şirketi Google’ın Suncatcher Projesi’ne ait prototip uydu, SpaceX’in Transporter-18 ortak uçuş göreviyle Kaliforniya’daki Vandenberg Uzay Kuvvetleri Üssü’nden fırlatıldı.
Daha önce Avrupa Uzay Ajansının PhiSat-1 görevi gibi projelerde, çevresel izleme çalışmalarında kullanılmak üzere yapay zeka çipleri uzaya gönderilmişti. Suncatcher görevinin ise veri merkezi düzeyindeki yapay zeka işlemlerini uzay ortamında test etmeyi amaçladığı bildirildi.
YÖRÜNGESEL VERİ MERKEZLERİ HEDEFLENİYOR
Google, proje kapsamında Güneş enerjisinden yararlanarak yörüngede yapay zeka altyapısı oluşturma seçeneklerini araştırıyor. Projenin ilerleyen aşamalarında, Dünya yörüngesinde birlikte çalışacak yapay zeka uydularının kullanılması planlanıyor.
SpaceX’in yöneticisi Elon Musk, bu yılın başlarında ABD Federal İletişim Komisyonuna yaptığı başvuruda, yapay zeka veri merkezleri olarak çalışması planlanan bir milyon uyduya kadar fırlatma hedefini açıklamıştı.
UYDU SAYISI UZAY ÇÖPLÜĞÜ VE IŞIK KİRLİLİĞİ TARTIŞMALARINI ARTIRDI
Yörüngeye çok sayıda uydu gönderilmesi planları, çarpışma ve uzay çöplüğü risklerine ilişkin endişelere yol açtı. Uzmanlar, uyduların astronomik gözlemleri etkileyebilecek ışık kirliliğine neden olabileceği uyarısında bulundu.
Bazı şirketler de SpaceX’in alçak Dünya yörüngesinde tekel oluşturabileceği gerekçesiyle, milyonlarca uyduya kadar çıkabilecek planın reddedilmesi için komisyona çağrıda bulundu.
SpaceX’in Starlink internet ağı kapsamında Dünya çevresinde yaklaşık 16 bin aktif uydu bulunduğu, bunların 11 binden fazlasının şirket tarafından işletildiği belirtildi.
DONANIMIN UZAY KOŞULLARINDAKİ PERFORMANSI İNCELENECEK
Google, ilk Suncatcher görevinin yapay zeka donanımının dayanıklılığını ölçmek üzere tasarlandığını açıkladı. Yörüngede, çiplerin uzay uçuşunun fiziksel koşullarına ve yoğun radyasyona nasıl tepki verdiğine ilişkin veriler toplanacak.
Mühendisler ayrıca, hava akımının bulunmadığı uzay ortamında donanımların ısınma durumunu da izleyecek. Google, elde edilecek bulguların donanımın yörüngede çalışırken karşılaşabileceği sorunları belirlemek ve gelecekteki görevlere yön vermek için kullanılacağını bildirdi.
Esra M. ÇETİN
