Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından ilan edilen 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü, dördüncü kez küresel ölçekte çeşitli etkinliklerle anılıyor. Gün kapsamında, açlık ile gıda israfı arasındaki çarpıcı dengesizlik bir kez daha gündeme taşındı. Dünya Gıda Programı ve uluslararası raporlara göre 2024 yılında 53 ülkede 295 milyondan fazla insan açlıkla karşı karşıya kaldı. Açlığın en ağır seviyesi olan kıtlık koşullarında yaşayanların sayısının ise 1,4 milyona ulaştığı bildirildi.
Açlık krizinden en fazla etkilenen kesim çocuklar olurken, dünya genelinde 43 milyon çocuğun aşırı açlıkla mücadele ettiği, her yıl 3 milyondan fazla çocuğun ise açlığa bağlı nedenlerle hayatını kaybettiği belirtiliyor. Beş yaş altı çocuk ölümlerinin yaklaşık yüzde 45’inin yetersiz beslenmeden kaynaklandığı ifade ediliyor.
Öte yandan, dünyada üretilen gıdanın yaklaşık üçte biri, yani 1,3 milyar tonluk kısmı israf ediliyor veya kayboluyor. Uzmanlar, bu durumun yalnızca ekonomik bir kayıp değil, aynı zamanda etik bir sorun ve iklim krizini derinleştiren önemli bir etken olduğunu vurguluyor.
Bu yıl “Sıfır atık tabağınızda başlar” mesajıyla bireysel farkındalığın artırılması hedefleniyor. Birleşmiş Milletler Çevre Programı ve BM Habitat başta olmak üzere uluslararası kuruluşlar, tüm ülkelere sıfır atık uygulamalarını yaygınlaştırma çağrısında bulunuyor.
Türkiye’de de gün kapsamında çeşitli etkinlikler düzenleniyor. Bu çerçevede Sıfır Atık Vakfı ev sahipliğinde, UNEP, BM-Habitat ve UNDP iş birliğiyle İstanbul Üsküdar’daki vakıf merkezinde “Sıfır Atık Tabağınızda Başlar” temalı Bölgesel Anma Etkinliği gerçekleştirilecek. Etkinlikte, gıda israfının önlenmesine yönelik bireysel ve toplumsal farkındalığın artırılması amaçlanıyor.
Uzmanlar, gıda israfının sadece ekonomik değil, aynı zamanda çevresel ve etik boyutlarıyla da ele alınması gerektiğini belirterek, bunun iklim krizini hızlandıran önemli bir faktör olduğuna dikkat çekiyor.
Özden KARAKAYA
