20 binden fazla kişinin katıldığı çalışmada, katılımcıların yüzde 10,3’ünün yapay zekâ uygulamalarını en az günde bir kez, yüzde 5’inin ise günde birden fazla kez kullandığı belirlendi. Günlük kullanıcıların büyük bölümü, bu sistemleri tavsiye alma, kişisel destek ya da duygusal etkileşim amacıyla tercih ettiğini ifade etti.
Araştırma sonuçlarına göre, yapay zekâyı bu tür kişisel amaçlarla düzenli kullanan bireylerde, iş ya da okul amaçlı kullananlara kıyasla orta düzeyde depresyon, kaygı ve sinirlilik belirtileri görülme olasılığı daha yüksek çıktı.
Çalışmanın yazarlarından Dr. Roy Perlis, yapay zekâ kullanım sıklığı ile ruh sağlığı belirtileri arasında bir “doz-tepki ilişkisi” gözlemlediklerini belirterek, “Kullanım arttıkça bildirilen semptomlar da güçleniyor” dedi. Araştırmada özellikle 45–64 yaş aralığındaki kullanıcıların bu etkileri daha yoğun yaşadığı tespit edilirken, yapay zekânın iş veya eğitim amaçlı kullanımının depresyonla ilişkili olmadığı vurgulandı.
Uzmanlar, yapay zekâ sohbetlerinin profesyonel terapi ya da psikolojik tedavinin yerine geçemeyeceğinin altını çiziyor. Amerikan Psikoloji Derneği yetkilileri, sohbet botlarının duygusal destek sağlamak üzere tasarlanmadığını ve bu amaçla kullanılmasının riskler barındırabileceğini ifade ediyor.
Araştırma, yapay zekâ kullanımı ile ruh sağlığı sorunları arasında bir bağlantı olduğunu gösterse de, bunun nedensel bir ilişki olduğunu kanıtlamıyor. Uzmanlara göre, yapay zekâ kullanımı depresyona yol açıyor olabilir ya da ruhsal sorunlar yaşayan bireyler bu tür teknolojilere daha fazla yöneliyor olabilir. Bu nedenle kullanıcıların, yapay zekâ ile kurdukları etkileşimlerde kendi duygusal durumlarını yakından takip etmeleri öneriliyor.
Özden KARAKAYA
